Ας μελετήσουμε λίγο το κίνημα των Νεομαρτύρων, που τόσο πολύ ενίσχυσε τον υπόδουλο Ελληνισμό στα δύσκολα χρόνια της Τουρκοκρατίας και ας δούμε πώς το ομολογιακό τους πνεύμα μπορεί να μας παραδειγματίσει στις μέρες μας.

Άλλοι Νεομάρτυρες θυσιάστηκαν για να μην αλλαξοπιστήσουν, άλλοι πάλι εξαπατήθηκαν στην παιδική τους ηλικία από τους Τούρκους, εξισλαμίστηκαν και αφού μετανόησαν, ένιωσαν μέσα τους την ανάγκη να μαρτυρήσουν για τον Χριστό προς εξάλειψη του παιδικού τους σφάλματος. Αλείπτες των Νεομαρτύρων, αυτοί δηλαδή που προετοίμασαν την άθληση του μαρτυρίου τους, υπήρξαν πολλοί Αγιορείτες πατέρες, όπως ο Γέροντας Ακάκιος της Ιβηρίτικης Σκήτης του Τιμίου Προδρόμου. Επίσης, ο Άγιος Νικόδημος ο Αγιορείτης συνέγραψε το Νέο Μαρτυρολόγιο το 1797, το οποίο περιείχε τους βίους των Νεομαρτύρων της Τουρκοκρατίας μέχρι εκείνη την εποχή και αποτέλεσε οδηγό γι’ αυτούς.

Έτσι, οι Νεομάρτυρες της εποχής λίγο πριν ή μετά την Ελληνική Επανάσταση αποτέλεσαν παράδειγμα αντίστασης για τους επαναστατημένους Έλληνες, ισάξιο με το μαρτύριο ενός άλλου Αγιορείτη μοναχού, του Αγίου Κοσμά του Αιτωλού ή του Εθνομάρτυρα Ρήγα Φεραίου. Παράλληλα, μάς απέδειξαν ότι χωρίς την πίστη στα 400 χρόνια σκλαβιάς, θα χάνονταν και η ελληνική συνείδηση. Υπήρξαν πληθυσμοί ελληνικοί που κράτησαν την ελληνική γλώσσα, αλλά επειδή εξισλαμίστηκαν, σταδιακά έγιναν Τούρκοι.

Σήμερα μας φαίνονται αυτά λίγο μακρινά και ξένα. Εμείς σκεφτόμαστε αν θα πρέπει να ομολογήσουμε την αγάπη και την πίστη μας στον Χριστό, κάνοντας για παράδειγμα τον σταυρό μας όταν περνάμε έξω από μια Εκκλησία ή ανοίγοντας μια πνευματική κουβέντα στην εργασία μας. Υπάρχουν πάλι πολλοί σήμερα που πιστεύουν ότι το μάθημα των θρησκευτικών στο ελληνικό σχολείο πρέπει να πάψει να έχει ομολογιακό ή κατηχητικό χαρακτήρα, αλλά γνωσιολογικό και θρησκειολογικό πλαίσιο, γιατί κατά την άποψή τους αυτό συμβαδίζει με την εποχή μας. Επίσης, έχουμε φροντίσει τα νέα ελληνόπουλα να μάθουν όλες τις νέες δεξιότητες και χόμπυ και έχουμε αποκλείσει από τις δραστηριότητές τους το τόσο παρεξηγημένο κατηχητικό των ενοριών, εκεί όπου θα μάθουν τα παιδιά να ομολογούν τον Χριστό και την αγάπη στην πατρίδα.

Νεομάρτυρες υπάρχουν και στις μέρες μας. Πριν λίγα χρόνια ένας νεαρός Ρώσος στρατιώτης, ο Ευγένιος Ροντιόνωφ σφαγιάστηκε από ισλαμιστές αντάρτες στο πόλεμο της Τσετσενίας, όντας αιχμάλωτος δεν δέχτηκε να βγάλει από το λαιμό του τον σταυρό που φορούσε. Παράλληλα, σύγχρονοι μάρτυρες του Χριστού γίνονται στις μέρες μας σε πολλές περιοχές του κόσμου, όπως στην Αφρική και την Μέση Ανατολή. 

Το ερώτημα λοιπόν που τίθεται είναι αν η ομολογία μάς ωφελεί στην σημερινή εποχή που ζούμε… Την απάντηση τη δίνουν αρκετοί σήμερα, που παρά το αθεϊστικό πνεύμα της εποχής μας, μάς δείχνουν ότι η ομολογία της πίστης δεν πρέπει να είναι ένα θέμα ταμπού, αναχρονιστικό και ξεπερασμένο, αλλά μια απαίτηση των καιρών μας.

Του Χρ. Πιτσίλκα, για το monastiria.gr 

(στην εικόνα οι Άγιοι Πέντε Νεομάρτυρες της Σαμοθράκης, που μαρτύρησαν το 1836)